ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԹՈՂԱՐԿՈՒՄ
ԱՆԿԱԽ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԼՈՒՐԵՐ
Տեխնոլոգիաներ

NASA-ն արևային բռնկումների դիտարկման համար ավելի ճշգրիտ է ընտրում հրթիռների արձակման պահը

Նոր նախազգուշացման համակարգը գիտնականներին օգնում է հետազոտական հրթիռներն արձակել այն ժամանակ, երբ կարճատև արևային բռնկումը դեռ շարունակվում է։

Արևի նարնջակարմիր ուլտրամանուշակագույն պատկեր՝ պայծառ բռնկմամբ և Երկրի չափը ցույց տվող նշումով։
Արխիվային լուսանկար․ NASA-ի SDO աստղադիտարանի արձանագրած արևային բռնկումը 2024 թվականի մայիսի 27-ին, ոչ թե 2026 թվականի հրթիռային փորձարկումը։
Լուսանկարի հեղինակ և արտոնագիր Լուսանկար: NASA/SDO — 27 May 2024; archival illustration; original credited image, not a 2026 experiment. · Լուսանկարի աղբյուրը · Լիցենզիա: NASA work; public domain in the United States
Տեքստի չափը

Արևային բռնկումը կարող է թուլանալ ընդամենը մի քանի րոպեում։ Գիտնականների համար, որոնք ցանկանում են այն ուսումնասիրել ենթաուղեծրային հետազոտական հրթիռով, ժամանակը վճռորոշ նշանակություն ունի. սարքը պետք է արձակվի, քանի դեռ դիտարկման հնարավորությունը չի կորել։ NASA-ի հաղորդմամբ՝ բարելավված նախազգուշացման համակարգն օգնում է ավելի ճշգրիտ որոշում կայացնել։

2026 թվականի նոյեմբերի 4-ին հրապարակված նյութում գործակալությունը բացատրել է, որ համակարգը որոշում է բռնկման տեղը և գնահատում դրա հնարավոր տևողությունը։ Այն վերլուծում է տիեզերական սարքերի ու վերգետնյա դիտարանների գրանցած ռենտգենյան և ուլտրամանուշակագույն ճառագայթումը։ Նպատակը բոլոր բռնկումների ճշգրիտ ժամանակը կանխատեսելը չէ, այլ արդեն նկատված երևույթի տևողությունն արագ գնահատելը։

Այս մոտեցումը 2024 թվականի ապրիլին օգնել է համակարգել Ալյասկայից երկու հրթիռի արձակում։ 2026 թվականի մայիսին դրա կատարելագործված տարբերակն օգտագործվել է Ֆերբենքսի մոտ գտնվող Poker Flat փորձադաշտից FOXSI-5 սարքով Black Brant IX հրթիռի թռիչքի ժամանակ։ NASA-ի տվյալներով՝ սարքը դիտարկել է երեք փոքր արևային բռնկում։

Հետազոտական հրթիռները հնարավորություն են տալիս չափել արևային այն ճառագայթումը, որը կլանում է Երկրի մթնոլորտը։ Սակայն դրանց դիտարկման ժամանակը ընդամենը մի քանի րոպե է, մինչդեռ ուղեծրային աստղադիտարանները կարող են երկարատև դիտարկումներ կատարել։ Ուստի արձակման ճիշտ պահի ընտրությունը կարող է բարձրացնել փորձարկումների արդյունավետությունը։

Աշխատանքը նկարագրված է The Astrophysical Journal գիտական հանդեսում։ Հետագայում մեթոդը կարող է օգտակար լինել տիեզերական եղանակի ուսումնասիրության համար, քանի որ արևային ակտիվությունը կարող է ազդել արբանյակների աշխատանքի վրա։ Բայց NASA-ն չի հայտարարում, թե փորձարարական համակարգն արդեն հանրային ահազանգման ծառայություն է։ Դրա անմիջական արդյունքը գիտական սարքերը ճիշտ ժամանակին դիտարկման դիրքի հասցնելն է։

Աղբյուր: science.nasa.gov