ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԹՈՂԱՐԿՈՒՄ
ԱՆԿԱԽ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԼՈՒՐԵՐ
Տեխնոլոգիաներ

Թուրքիան և Կանադան կուսումնասիրեն CANDU տեխնոլոգիայով ատոմակայանի նախագիծը

Թուրքական TÜNAŞ-ը և կանադական Candu Energy-ն նոյեմբերի 12-ին համաձայնագիր են ստորագրել հնարավոր ատոմակայանի նախագծի գնահատման վերաբերյալ։ Շինարարության որոշում դեռ չկա։

Ռումինիայի Չեռնավոդե ատոմակայանի բետոնե ռեակտորային շենքը և արդյունաբերական կառույցները՝ 2005 թվականին։
Ռումինիայի Չեռնավոդե ատոմակայանը՝ 2005 թվականի արխիվային լուսանկարում։ Սա Թուրքիայում քննարկվող ապագա կայանը չէ։
Լուսանկարի հեղինակ և արտոնագիր Լուսանկար: Bogdan Giuşcă / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0. Original image, no modifications. Archive photograph from 2005. · Լուսանկարի աղբյուրը · Լիցենզիա: Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 Unported (CC BY-SA 3.0)
Տեքստի չափը

Թուրքիայի պետական միջուկային ընկերությունը՝ TÜNAŞ-ը, և կանադական AtkinsRéalis-ի դուստր ընկերություն Candu Energy-ն 2026 թվականի նոյեմբերի 12-ին համաձայնագիր են ստորագրել Թուրքիայում հնարավոր նոր ատոմակայանի նախագիծն ուսումնասիրելու համար։ Համաձայնագրի մասին հայտարարվել է Անթալիայում անցկացվող COP31 կլիմայական համաժողովի շրջանակում։ Փաստաթուղթը նախատեսում է տեխնիկատնտեսական հիմնավորում և նախնական ինժեներական նախագծման աշխատանքներ։ Սա ներդրումային հնարավորության գնահատման փուլ է, ոչ թե ռեակտոր կառուցելու վերջնական որոշում։

AtkinsRéalis-ի հաղորդագրության համաձայն՝ ուսումնասիրությունը կներառի հնարավոր տեղամասերը, բնապահպանական ու ենթակառուցվածքային պահանջները, տնտեսական պայմանները և CANDU ռեակտորային տեխնոլոգիայի կիրառելիությունը։ Կդիտարկվեն նաև տեղական մատակարարումների շղթաները, մասնագետների պատրաստումը և միջուկային ոլորտում ազգային կարողությունների զարգացումը։ Ատոմակայան կառուցելու համար միայն ռեակտորի տեսակի ընտրությունը բավարար չէ․ անհրաժեշտ են երկարաժամկետ ֆինանսավորում, մասնագիտացված աշխատուժ, ենթակառուցվածքներ և կարգավորող վերահսկողություն։

Ընկերությունները համագործակցության նախնական հուշագիր էին ստորագրել դեռ մարտին։ Նոյեմբերյան համաձայնագիրը քննարկումները տեղափոխում է ավելի մանրամասն տեխնիկական և առևտրային փուլ։ Թուրքիան ուսումնասիրում է նոր միջուկային հարթակներ՝ էլեկտրաէներգիայի աղբյուրները բազմազանեցնելու նպատակով։ Միևնույն ժամանակ Միջերկրական ծովի ափին շարունակվում է 4,8 գիգավատ հզորությամբ «Աքքույու» ատոմակայանի շինարարությունը։ Հնարավոր նոր տեղամասերի թվում հիշատակվել են Սև ծովի ափին գտնվող Սինոպը և Թրակիայի շրջանը, սակայն համաձայնագիրը դրանցից որևէ մեկը չի հաստատում։

AtkinsRéalis-ի միջուկային ուղղության ղեկավար Ջո Սենթ-Ջուլիանը Reuters-ին հայտնել է, որ քննարկվում է վեց էներգաբլոկից կազմված՝ ընդհանուր մոտ 4,5 գիգավատ հզորությամբ կայանի տարբերակը։ Այդ թիվը վերաբերում է քննարկվող առաջարկին, այլ ոչ արդեն ֆինանսավորված կամ գործող օբյեկտին։ Ընկերությունը նախատեսում է համապարփակ տեխնիկատնտեսական ուսումնասիրությունն ավարտել մինչև 2027 թվականի վերջը։ Նախնական ինժեներական աշխատանքները կարող են շարունակվել 2028 թվականին, իսկ ներդրումային որոշումը կընդունվի միայն դրանից հետո, եթե նախագիծն առաջ գնա։

Թուրքիայի համար նախագիծը կարող է ստեղծել կայուն, ցածր ածխածնային արտանետումներով էլեկտրաէներգիայի լրացուցիչ աղբյուր և ընդլայնել տեխնոլոգիական գործընկերների շրջանակը։ Կանադայի համար այն կարող է նոր շուկա բացել CANDU տեխնոլոգիայի և ինժեներական ծառայությունների համար։ Սակայն ծախսերը, անվտանգությունը, ֆինանսավորումը և իրականացման պայմանները դեռ պետք է գնահատվեն։ Անթալիայում ստորագրված փաստաթղթի գլխավոր նշանակությունը մանրամասն ուսումնասիրության մեկնարկն է, ոչ թե շինարարության սկիզբը։

Աղբյուր: www.atkinsrealis.com